Títulos « A LEI DE LEM

Títulos

A ciencia en Madame Bovary

Os cualificativos e opinións sobre Madame Bovary poden estar, quizais, esgotados. Nada máis lonxe pola miña banda que presentarme aquí coa intención de engadir algo novo. Pero tiven a oportunidade de ler este título nun club de lectura e atopei detalles que me gustaron moito, tanto como para comentalo como vou facer a continuación.

Font: Galeria de cod_gabriel [http://www.flickr.com/photos/8628950@N06/2539187570/]

Retrato de Gustave Flaubert na edición romanesa de 1956

Sorprendeume gratamente atopar referencias á ciencia do momento. Estas danse a través dun personaxe: Homais, o farmacéutico. Este fala da utilidade do coñecemento da química na agricultura. Explica que a súa disciplina alcanza tódolos corpos da natura e que el, coma farmacéutico, tamén é químico. (p. 145). Homais móstrase axiña unha persoa analítica e pragmática. Espertoume un sorriso como Homais desexa comezar un negocio de “turismo médico”. No capítulo XI da segunda parte intenta “vender” a idea de modernizar a vila facendo desta un lugar de referencia onde curar á xente de pé “equinovar” logo de ler sobre un revolucionario método para facer operacións de estrefopodia nunha revista. Para este fin necesita implicar ao médico do pobo, Charles Bovary, marido de Emma. Teñen para comezar un primeiro paciente, Hipólito do “Lion d’Or”, que naturalmente “podería falar da súa curación a tódolos viaxeiros, e ademais, quen podería impedirme enviar ao diario unha pequena referencia sobre isto? [...] un artigo circula…., fálase do caso…. e acaba facéndose unha bóla de neve!” (p. 185). Homais xa ten montado o castelo no ceo. Móstrase interesadamente esperanzado co aparente éxito da operación e xa di que “os cegos verán, o xordos sentirán e os coxos andarán”.

Pero Homais non é un inxenuo nin está un pouco tolo, é un optimista e confía plenamente na ciencia. “O que o fanatismo prometía antano aos seus elixidos, a ciencia lévao a cabo agora para tódolos homes” (p. 189). Nas súas conversacións con Emma Bovary non só se perfilan ideoloxías persoais diferentes e opostas. Eu falaba de “detalles” no principio deste escrito porque non vía neste personaxe outra cousa que non fose un elemento máis dun escenario moi ben descrito, dunha contorna a Emma Bovary elaborado con precisión.

Homais é a voz da ciencia, dun racionalismo que non chea nin convence á protagonista. É o cambio que está penetrando na sociedade e é el quen obtén éxito ao final da historia. Pero non é aquilo que persegue Madame Bovary. Esta confrontación entre vitalismo e racionalismo é o que máis me gustou máis da súa lectura.

Flaubert, Gustave. Madame Bovary. Trad. Antonio Pichel. Vigo : Galaxia, DL 1994. 361 p. (Obras universais: 2. Literaria ; 118). ISBN: 978-84-7154-900-6.

Baxter-Stephen / Evolución — No Comments
27
feb. 10

Evolución, de Stephen Baxter. Libro II: humanos

Antigos labregos exipcios (Imaxe de: Science clarified)

Xa falei un pouco da primeira parte deste título (o 26 de xaneiro) e hoxe tócalle á segunda: o libro II: humanos. Dos Australopitecos facendo as súas primeiras paseadas pola sabana, á vez que nos explica os cambios producidos á evolución no logro do bipedismo (páx. 209), até as primeiras cidades consecuencia do sedentarismo e a agricultura. Stephen Baxter continúa ofrecéndonos unha dramatización do fenómeno da evolución á vez que vai deixando, de cando en vez, algunha idea ou concepto interesante polo mesmo ou pola interpretación que fai.

Na primeira parte extraía unha definición de evolución, hoxe podería traer Até aquí varios temas que o autor suxire. A bioloxía evolutiva do desenvolvemento (”evo-devo”) que estuda de xeito comparado a evolución dos estadios temperáns dos organismos para establecer relacións evolutivas entre grupos, aparece na páxina 189. Por certo que á novela aparece a palabra “evo-desa” no canto de “evo-devo”. Que non se enfade o tradutor se le isto. Fago esta anotación para manifestar a miña sorpresa (e tamén satisfacción de atopalo nunha novela) de ver como un término técnico se fai un recuncho no noso vocabulario. Haberá algunha outra novela que mencione as heterocronías? Esta faino na páxina 218. Cinco céntimos sobre que é a especiación témolos na páxina 219. Pola contra, sería unha castaña de lectura atopar unha explicación dalgún término científico a cada páxina. Dígovos que isto non pasa. Baxter alterna a narración con estas explicacións, e marcando puntos na historia da evolución dos humanos. “Para as criaturas do mundo as regras cambiaran novamente”, ou “a vida sempre fora dura e azarosa”. Deste xeito o autor vai marcando puntos de inflexión na narración.

Desta colección de pequenos relatos conectados a través do fío da evolución Baxter fai unha exposición dramática, a miúdo cruel. A loita polo liderado dentro do grupo, a manipulación, as crenzas, a evolución da conciencia desde a percepción de sensacións “simples” (ter fame) até o recoñecemento de inimigos e contrarios dentro do grupo (e de como se desfacer deles). De entre estas historias chámame a atención o relato dos primeiros humanos en chegar a Australia desde as illas máis próximas do continente asiático. Pola ausencia de violencia que si teñen outras escenas, e porque é un exemplo chulo de superación e perseveranza que esporea a atopar unha solución técnica para conseguir unha piragua estable.

Pero esta dramatización non é só unha licenza do autor. Esta progresiva complexidade da conciencia ten a súa importancia na narración. O que pasa é que isto descóbrese na última parte deste título, que comentarei proximamente.

Baxter, Stephen. “Evolución”. (Evolution. 2002) Trad. de Manuel Mata Álvarez. La Factoría de Ideas: Arganda del Rey, 2004. 16.5 x 23. 480 pàg. (Solaris Ficción: 54) ISBN-10: 84-9800-0513.

O autor participa no blog colectivo do club de lectura ciència Bib. Les Corts Miquel Llongueras. Neste blog apareceu a primeira versión deste escrito.

Autores e autoras / Codi genètic / Lafuente-Amàlia — 1 Comment
12
feb. 10

Codi genètic, de Amàlia Lafuente

Club de lectura Bib Les Corts Miquel Llongueras

Coberta do libro (Fonte da imaxe: web do editor)

Lafuente, Amàlia Codi genètic. Barcelona : Proa, 2009. 350 p., 23 cm. (Beta: 200). ISBN: 978-84-8437-903-4

Codi genètic, de Amàlia Lafuente, é o primeiro libro que lin este ano. Foi un agasallo destes que se fan por ningún motivo en especial ou sen ter relación con ningunha data sinalada ou celebración: unha auténtica sorpresa. Se xa mola recibir libros como agasallo en aniversarios e Nadal, aínda mola un pouco máis recibilos inesperados.

Codi genètic é a primeira novela de Amàlia Lafuente. A autora narra e dramatiza a vida dunha serie de investigadores, e máis concretamente a vida da protagonista, Marina Fontcuberta. Esta ten que loitar para se facer un recuncho nunha contorna laboral e profesional moi competitiva, coa presión engadida de ser filla dun investigador de renome. Marina atopa no intre de realizar un experimento (de forma un chisco “accidental”, posto que emprega por erro material que non estaba reservado para ela) que un composto podería abrir unha vía moi importante para reparar os danos sufridos nas neuronas provocado pola enfermidade do Alzheimer. Non hai que dicir que este achado resultaría un fito moi importante con consecuencias moi positivas tanto para os enfermos como para a carreira de Marina.

Cando Marina fai este achado xa se atopa traballando ás agachadas e en condicións moi precarias, situación esta froito de non aceptar a submisión ao seu xefe por motivos que non explicarei co desexo de non esmagarlle a lectura a ninguén. Ademais do relato persoal da Marina na procura do seu obxectivo, hai unha atmosfera de intriga na competencia xerada polo achado do fármaco contra o Alzheimer entre dous grupos de investigadores.

Hai unha cousa que non me gustou moito da novela. Son, quede claro, detalliños formais que non salpican aquilo que atopo que está moi ben feito. Recursos do tipo “relaxar o seu sistema nervioso”, non soltar unha molécula para mostrar que un non deixa ir palabra, ou “neuronas de home experto que anuncian imprudencias”….. Para o meu gusto, este tipo de metáforas desentoan na narración. Quizais a autora espera que os seus lectores sexan maioritariamente lectores vinculados á investigación e aos laboratorios. Quizais estes teñen unha percepción máis favorable sobre esta linguaxe que non eu. Espera a autora que os colegas de profesión sexan o groso dos seus lectores? A autora usa a palabra Ecu en vez de euro. Isto pareceume una licencia lícita até que atopei un “europeo” escrito tal cal, que me fai sospeitar dunha revisión insuficiente (xa que en catalán tería que ser “europeu”).

Gustoume moito como a autora enlaza fantasticamente ben a situación persoal coa condición profesional. Os personaxes non teñen unha vida desligada da vida profesional. Os sentimentos van coa persoa e nas relacións cos compañeiros. Estas relacións á vez, son máis complexas no ambiente de competencia que arrodea aos investigadores. Isto, moi ben ligado, fai de Marina unha das mellores personaxes femininas que lembro. E isto provócame moita satisfacción porque penso que esta clase de personaxes son minoría, do mesmo xeito que tamén o son as autoras.

O mundo da investigación é outra cousa moi ben descrita na novela. Mentiras piadosas para algúns son actitudes nada nobres para outros, fichaxes de investigadores estrela para que poñan a cara pero non fagan o traballo, competencia entre equipos, a descuberta de actitudes reprobables en persoas de confianza. E a actitude cara a unha actividade, a confianza na ciencia que ten por exemplo Marina, e o escepticismo doutros dos seus compañeiros… conseguirán facer cambiar de opinión a Marina?

Codi genètic foi un agasallo e unha lectura moi chula que recomendo moito aos lectores (e lectoras) do club de lectura e tamén deste bloc.

Baxter-Stephen / Evolución — No Comments
26
gen. 10

Evolución, de Stephen Baxter. Libro I: Ancestros

Unha das cousas que me chamou a atención deste libro é o seu título, que parece á primeira ollada o título dun manual académico. Por curiosidade busquei no catálogo dunha biblioteca que temos no barrio (a biblioteca da Facultade de Bioloxía da UB) onde atopei 15 entradas, todas elas de libros de ensaio ou especializados no tema. Mais Evolución de Stephen Baxter, trátase dunha novela.

Con esta particularidade comecei a súa lectura, preguntándome canta bioloxía evolutiva podía explicar (ou empregar) e se podería ser unha lectura recomendable para o noso club de lectura. Nun principio, cun peso de 480 páxinas, unha letra un chisco pequena e un palmarés de 0 premios… non semella un título doado de recomendar. O libro I (”ancestros”) é o que comentarei hoxe e deixo as dúas partes seguintes para outros días.

A novela abrangue un período de tempo dende 65 millóns de anos atrás até un futuro non fixado pero moi afastado. Neste sentido, non lembro ningún autor que se atrevese a falar sobre un intervalo de tempo tan longo. Aclaración continxente é dicir que o autor non é biólogo (é físico), pero que se documentou, e moito, na elaboración da novela é evidente. A min pareceume interesante esta mestura de dramatización da historia da vida que coñecemos e da interpretación que fai Baxter deste coñecemento.

“Deste xeito, xeración tras xeración, as poboacións de organismos seguían a pista dos cambios do mundo. Todas as variacións das especies que resultaban viables na nova contorna eran seleccionadas e aquelas que deixaban de ser viables desaparecían, mergulladas nos arquivos fósiles ou sumidas totalmente no esquecemento. Estas viravoltas eran interminables, como o proceso de axitación perpetuo. Mentres as variacións “requiridas” pola contorna atopábanse entre as variacións xenéticas dispoñibles, os cambios das poboacións podían ser moi rápidos… como descubrirían os humanos coas especies domesticadas de plantas e animais na procura da súa propia idea de perfección no seu patrimonio de criaturas viventes. Pero cando se esgotaban as variacións posibles, os cambios se estancaban até que aparecía unha nova mutación, acontecemento fortuíto provocado, quizais, pola radiación, que abría novas posibilidades de mutación. Isto era a evolución” [páx. 85]

Escollín este fragmento coa intención de ilustrar o ton da narración e tamén como pequeno aperitivo das ideas evolutivas que de tanto en tanto vai ofrecendo Baxter na novela. Até onde podo asegurar, corresponde certamente cunha definición de evolución moi correcta. Ademais, sinala entre liñas cara a outros temas moi interesantes. Falo agora mesmo do diferente ritmo evolutivo (gradualismo e saltacionismo) a que me evoca o autor cando fala da rapidez dos cambios nas poboacións. Tamén define a xeración de novas variantes, aínda que parcialmente, posto que fala unicamente da mutación producida polas radiacións.

Nin un único nin uns poucos personaxes son posibles, recordade o intervalo de tempo, pero si que hai un fío condutor que une as tres partes da novela. Trátase da liña evolutiva dentro dos primeiros mamíferos cara aos humanos. Purga (Purgatorius) é un dos protagonistas desta parte, que comeza co inminente impacto do meteorito a Chicxulub, que deixa vía libre á evolución dos mamíferos, e acaba cos antecesores dos homínidos a piques de facer o paseo pola sabana, a piques de lograr o bipedismo.

Volvo dicir que se trata dunha novela e que ninguén ten que coller esta lectura como substituto dun manual ou dun libro de ensaio. En todo caso, creo que a lectura é moi, pero que moi recomendable.

Edición en castelán do título de Stephen Baxter

O autor participa no blog colectivo do club de lectura ciència Bib. Les Corts Miquel Llongueras. Neste blog apareceu a primeira versión deste escrito.

Autores e autoras / El médico / Gordon-Noah — No Comments
12
gen. 10

Apuntamentos de lectura sobre “El médico”, de Noah Gordon

Boteille unha ollada ao blogue Por la boca muere el pez, que coñecín por medio da lectora corrente, e atopei varios temas interesantes. Do primeiro blogue collo a idea de “apuntes de lectura” que fago hoxe sobre o libro El médico, de Noah Gordon. A finalidade non é copiar simplemente este idea de Javier Armentia, a miña intención é salvagardar aquelas pasaxes que me pareceron máis interesantes, porque decidín “expurgar” o meu exemplar.

Non o fago con gusto, pero véxome na necesidade de facer espazo na miña biblioteca ás novidades recibidas no Nadal. Tamén ocorre que é un libro fácil de atopar nas bibliotecas da cidade. O exemplar que libero é unha edición de peto, cómoda e moi barata. Poderíao definir como o libro máis barato que teño, considerando o prezo cara ao número de páxinas. É unha boa cousa non ter que investir moitos cartos se xa te está ben unha edición sinxela. Até hai pouco era doado atopar só best-sellers en edición de peto, pero agora a oferta deste tipo de libro é moito maior. É de agradecer.

Non puiden evitar ler esta novela cun pouco de prexuízo cara á etiqueta de “best-seller”. Unhas poucas cousas do libro non me gustaron moito. A viaxe cara a Isfahan pareceume moi longa e unha lectura pesada. Nun principio, parecíame pouco críbel a situación que Rob puidese atopar en cada cidade por onde pasaba xente da súa mesma relixión. Teño que retractarme porque fun informado de que isto dábase desta forma e que está documentado. O que eu vía como un Philleas Fogg desta relixión é realmente un feito histórico. Malia todo, non me serviu para botar a sensación de estar vendo, como pasa nalgunhas películas, a marca dun automóbil ou dun reloxo moi preto e durante máis tempo da conta. Non me esperta simpatía o cariz de mercador que denotan algúns pasaxes da novela (”Tes valor; en caso contrario non te aventuraches tan lonxe para comerciar e mellorar a túa posición no mundo.” Páx. 399). Non me convenceu a historia do fillo ilexítimo co rei persa. Paréceme un recurso un pouco estrafalario, que fai a historia un pouco barroca.

Pero si gustáronme, e moito, aínda que chegar sexa lento porque aparece tarde na narración, as discusións sobre as limitacións das crenzas relixiosas na práctica médica e como se sitúan os personaxes que profesan credos diferentes (Rob e Hakim, por exemplo). Na chegada de Rob a Londres tamén hai diálogos moi interesantes con outros médicos que non teñen tantos coñecementos coma el.

Os meus apuntamentos de lectura corresponden principalmente a estas derradeiras páxinas deste libro que decidín despedir da miña biblioteca. Fágoo con auténtico sentimento de culpabilidade. De feito…. xa mo estou a repensar.

Cuberta do título

Gordon, Noah (2004) El médico (The physician. 1986) ´

Trad: Iris Menéndez. Barcelona: Ediciones B. 11 x 17.5 cm, 993 p.

(Byblos: 77; narrativa histórica: 2) ISBN-10: 84-666-1638-1.

“[...] Sentou nun enreixado baixo para contemplar aquela cidade tan estraña, onde todo era prohibido polo Corán e todo era obxecto de infracción. Permitíase a un home ter catro esposas, pero case todos parecían dispostos a arriscar a cabeza para ir á cama con outras mulleres, mentres que o Xa Alá fornicaba abertamente con quen lle viña en gana. Beber viño estaba proscrito polo Profeta e era pecado, pero había fame nacional de viño, unha gran porcentaxe da xente bebía en exceso e o Xa posuía unha ancha bodega de finísimos caldos. “Páx. 554.

“Non é Alá (grande e poderoso sexa!) O deseñador máis intelixente que haxa, Dhimmis? Non construíu El aos seus segundo unha estrutura extraordinaria? “Páx. 596.

“-É como ser elixido. Como si Deus dixese <> Non é unha cousa que eu desexase, senón algo que me buscou. [...]

- Non consideras unha blasfemia pretender que che corresponde corrixir os erros de Deus?

-Non, non. -dixo el suavemente-. Un bo médico só é o seu instrumento. “Páx. 646-647.

“-Se es axudante de Deus e corrixes os seus erros, por que non podes salvar?

- Porque non sei bastante. “Páx. 648.

“A cirurxía propiamente dita é satisfactoria pero vémonos obrigados a operar unicamente o exterior do saco de pel. O interior do corpo é un misterio ditaminado en libros de hai máis de mil anos. Non sabemos case nada do interior do corpo humano.

-Así ten que ser-[...] Cristiáns, xudeus e musulmáns coinciden en que é pecado profanar a forma humana.

- Eu non falo de profanación senón de cirurxía, de disección. Os antigos non limitaban os seus coñecementos científicos con admonicións sobre o pecado, e o pouco que sabemos remóntase aos gregos primitivos, que tiñan liberado para abrir o corpo e estudar. [...] A súa brillantez alumeou toda a medicina, pero despois o mundo caeu na escuridade “Páx. 705.

“-Non ten ningún sentido. Trátase dun mandamento ditado pola ignorancia.

- Non che permito dicir que a palabra de Deus é ignorancia!

-Non estou falando da palabra de Deus, senón da interpretación que fai o home da palabra de Deus. Isto é o que mantivo no mundo a ignorancia e a escuridade ao longo de mil anos. “Páx. 750

“-Pero se puideses abocarte ao centro da Terra, faríalo?

- ¡Naturalmente!

-Con todo podes abocarte ao interior do corpo humano e non o fas. “Páx. 822

“[...] Tes que practicar a cura das enfermidades dentro das regras da relixión e da vontade xeral dos homes. Se non o fas, o seu poder destruirache -concluíu o mestre. “Páx. 823.

“[...] Non tiñan a vantaxe dun sol Divos forte que os prohibise profanar a obra da súa creación. Contaban cun grupo de fodedores, este puñado de deuses e deusas débiles e busca-razóns. -O bibliotecario chuspiu entón de dátiles na súa palma cóncava e sorriu docemente-. Podían disecar porque, á fin e ao cabo, só eran bárbaros, Hakim. “Páx. 841.

“- [...] Saberedes que as interioridades do porco son idénticas ás do home. Algunha vez observastes un apéndice rosa ao cego do porco?

- [...]

-Interiormente o porco parece igual ao home [...] pero hai diferenzas sutís. Unha delas é este pequeno apéndice ao cego humano “Páx. 940.

“- Que foi o voso modelo?

-Un home ao que lle abriron o ventre.

-Entón só vistes un destes apéndices-terzou Hunne-. E sen dúbida a voz omnipotente que vos deu a coñecer a vosa vocación tamén vos dixo que a pequena verme rosa ás tripas é universal “Páx. 941.

“-Respondería que na súa sabedoría Deus permitiume ser guaridor porque El non creou ao home e á muller só para que sufrisen e morresen”. Páx. 955.

O autor participa no blog colectivo do club de lectura ciència Bib. Les Corts Miquel Llongueras. Neste blog apareceu a primeira versión deste escrito.

Ollos de auga / Villar-Domingo — No Comments
2
des. 09

Un paseo por “Ollos de auga” (10 e última)

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 22: Bar Puerto. 3 de agosto de 2009. “No Bar Puerto comíase sobre manteis de papel, aturando un ruido excesivo e, en moitas ocasións, en mesas compartidas [...]” (p. 157) Este é outro dos lugares verídicos, xunto co “Elixio”, que aparece na novela. Aquí si que estiven en máis dunha ocasión, aínda que nunca atopei a Caldas. Gustoume moito o lugar, e tamén que a camareira deste Bar fose quen lle dera ao inspector a idea de novelar o caso que tiña entre mans.

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 23: 3 de agosto de 2009. Un exemplar do título fai un cameo neste percorrido de imaxes baseado na súa lectura. Nunha desta ocasións nas que visitei o Bar Puerto, levei comigo un exemplar da Biblioteca Nodal de Vigo que estaba a ler nas vacacións.

Despídome hoxe, con tristura, deste paseo por Ollos de auga. A idea foi nun principio unha curiosidade e con ela só tiña a intención de intercalar algunha imaxe entre os meus escritos sobre libros e lecturas. Quero saudar a todos aqueles que chegaron até este blogue seguindo a pista de Leo Caldas e que seguramente gozaron da primeira novela de Domingo Villar tanto coma min. Até un vindeiro paseo por A praia dos afogados.

Ollos de auga / Villar-Domingo — No Comments
16
nov. 09

Un paseo por “Ollos de auga” (9)

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 19: Monte do Calvario. 1 de agosto de 2009. “Deixaron a estación de ferrocarril á esquerda e continuaron ascendendo en caravana cara ao ben chamado calvario.” (p. 160). Gústame moito esta rúa desta zona de Vigo. As casas non son altas e a zona en xeral parece conservar dalgunha maneira o ar de como era antes de ser “engulido” pola cidade.

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 20: Rúa das Camelias. 1 de agosto de 2009. “É o rapaz que hoxe apareceu asasinado dun disparo na noca nese apartamento da avenida das Camelias.” (p. 207). Nesta rúa vivía Orestes Rial. É unha rúa importante e unha das vías dos vitrasa cara o centro da cidade. É tamén a zona da cidade onde “vivo” cando visito Vigo.

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 21: Gato no porto pesqueiro. 13 de agosto de 2009. Este gato non ten relación coa novela. Se non lembro mal, creo que Caldas non nomea ningún felino en ningún intre. Podería dicir que me inspirou a timidez e soidade que vexo no protagonista da novela… Pero a verdade é que me pareceu simpático e decidín que aparecería nesta serie de o mesmo dia que fixen a fotografía. Por que si, sen motivo algún.

Canal-Alberto / Conexión Tubinga — No Comments
11
nov. 09

Conexión Tubinga, de Alberto Canal

Non estou moi versado en temas relixiosos e comecei a lectura desta novela sen máis interese que encarar por fin a lectura do primeiro título do club de lectura, que os compañeiros e compañeiras de club xa comentaron. Conseguín o libro tarde, e tarde chego ao faladoiro.

Conexión Tubinga é a historia dun rapaz, Tito Besteiro, que estuda para cura. Tito é “un rebelde que quere entregarse a unha causa en que lle van esixir obediencia” (p. 34) aos ollos duns. Pero Tito non é rebelde porque si. É un bo lector de filosofía e fan duns poucos autores (Nietzsche e Fromm entre outros) que lidera un grupo de amigos nomeado “Os amigos de Zaratrusta” que se atopan para falar. Curioso e indagador pregúntase pola lóxica das cousas e as regras que ten que cumprir. Un amigo suxírelle a lectura do Existe Deus? De Hans Kung, e aquí comezan os seus problemas. Este título está expresamente prohibido e Tito non atende a esta prohibición que non entende xustificada. Alguén lle roubará o libro de Hans Kung. Na procura por saber quen é o ladroeiro, Tito vai descubrir moitos segredos dos seus mestres, da relación destes con Kung, con Sartre, duns monxes con outros e destes coa cidade de Tubinga cando foron estudantes nela (“Conexión Tubinga” é o título do caderno-diario que contén esta información). Na novela as mostras de intransixencia, de pensamento fundamentalista e sen razón son moitas, cando non atopamos actitudes crueis cara aos desobedientes. Non vos preocupedes por Tito, el remata ben acompañado.

Lín poucas críticas sobre Conexión Tubinga e moitas fan referencia (se cadra inevitábel) ao Código Da Vinci, en tanto que historia escrita co ar de bestseller e con trama eclesiástica. Quero dicir que non me parece xusta a comparación, gústame moito o título de Alberto Canal que me pareceu moito mellor. Conexión Tubinga é sinxelo, pero non é unha parvada. Non é efectista, e si é interesante na súa trama e na súa resolución. Non abusa para ren do discurso filosófico, pois os pensadores tratados son os mínimos para formular un debate ao redor da existencia ou non de Deus. Ademais, o discurso filosófico, cando aparece, nin é denso nin empacha. Agradecese tamén que a descrición de lugares non sexa extensa, e que o peso, o fío da historia sexan as relacións, o xogo psicolóxico entre personaxes.

Sen querer suxerir que sexa algo que falta na historia, e unha vez rematada a lectura e co libro xa pechado, pregunteime onde estaba a ciencia na actitude “vital” de Tito. Non estou a suxerir que sexa este método o xeito de atopar ou non a Deus. “Hai aspectos do ser humano que non se poden comprender por métodos estritamente empíricos” (p. 39): a procura non é empírica, senón moral. Pero o protagonista aspira ser xornalista, infórmase a partir da prensa diaria, é inevitábel para min pensar no método científico como ferramenta para tomar decisións. Pódese descartar a importancia da ciencia para comprender a nosa entorna? A ciencia non lle axudaría a resolver a dúbida. Non vai descubrir a Deus, e non pasa nada. Non quero parecer máis cientista do que o son en realidade, pero estou convencido de que a educación científica axuda ao afastamento de actitudes intransixentes, axuda a coñecer o mundo que nos arrodea e tamén a nós mesmos. Se os rapaces que estudan para relixiosos non comezan a súa carreira como o fan outros rapaces na materia que sexa (despois dunha educación obrigatoria e común), entón non estudan para coñecer nada. Adoutrínase nunhas ideas e pouco máis.

Ollos de auga / Villar-Domingo — No Comments
9
nov. 09

Un paseo por “Ollos de auga” (8)

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 17: Feira do libro de Vigo. 20 de agosto de 2009 “Caldas viu, a través do cristal, as nais que falaban na Alameda” (p. 173). Nalgún intre desta serie de fotografías duns poucos escenarios de Ollos de auga recoñecín que visitar a cidade en verán tiña a contrapartida de atopar lugares pechados. Eu non vin as nais das que fala Caldas, pero si que atopei esta feira de libro antigo, que afortunadamente para min, faise no mes de vacacións. Sexa cal sexa a época do ano, Vigo sempre ten algunha cosa boa.

Foto de Daniel Gonzalez Martin – A lei de Lem

Fotografía 18: Edificio Alameda. 20 de agosto de 2009. “Leo Caldas entrou no edificio da Alameda, saudou ao conserxe, subiu apresuradamente a escaleira e empurrou a porta do primeiro andar” (p. 171). Non o sei, pero eu diría que este é o edificio Alameda. Probas a favor desta suposición: a editorial do libro (Galaxia) esta na primeira planta e na porta principal do edificio: un E e máis un A ben grandes. Lóxico, non sí?

Auster-Paul / Brooklyn Follies — No Comments
30
oct. 09

Broklyn Follies, de Paul Auster

– Unha lectora convidada: Marta R.P. –

X

Auster, Paul. Brooklyn follies. Tradución, Eva Almazán. Vigo : Galaxia, [2006] 328 p. ; 22 cm. (Literaria: Galaxia: 227). ISBN: 84-8288-900-1.

Brooklyn Follies é unha das últimas traduccións de Galaxia que pasou polas miñas mans e estou segura que non será a derradeira. Aproveitando o “público” penso que é importante salientar o labor que tanto a editorial viguesa coma tamén Rinoceronte, Faktoria K de libros, etc, veñen facendo nos últimos anos ao publicar obras de autores estranxeiros na nosa lingua (no caso de Galaxia adiantándose incluso á publicación en castelán de “Do que estou a falar cando falo de correr”, un dos derradeiros libros de Murakami). Ter a opción de ler en galego autores internacionais é a miúdo un “privilexio” que non debería ser tal. Deberiamos ter á nosa disposición traduccións en galego ao mesmo tempo ca en castelán e así poder escoller ao noso gusto (no caso de Brooklyn follies eu non dubidaría, a edición de Galaxia non pode ser millor).

Deixando estes aspectos á marxe, pasarei á novela, que é o que aquí realmente toca.

Nathan Glass decide dar un xiro completo á súa vida despois de ter superado un cancro: deixa o traballo de toda a vida, séparase da muller e volve a Brooklyn, a cidade onde vivira de rapaz cos seus pais. Instalado na súa nova vida, un día por casualidade atopa ao seu sobriño Tom, co que había tempo que perdera o contacto.

Podería seguir facendo un resumo da trama do libro, pero deixarei as “tolerías” de Brooklyn para que cadaquén as goce á súa maneira. Pola miña parte, eu gocei moito con elas. Xa teño lido algún outro libro de Paul Auster e a verdade é que é un autor que polo de agora non me ten defraudado. Sabe escribir boas historias e crear bos personaxes, construíndo unhas realidades moi próximas ao lector e todo isto cunha narrativa moi sinxela, cousa que seguro que é ben difícil de acadar.

Estas tolerías de Brooklyn teñen un regusto positivo, ou polo menos así pasou no meu caso, aínda que ao final do libro apareza o episodio das torres xemelgas do 2001 coa súa sombra de traxedia. Auster fainos saber que o atentado cambiará o curso das cousas, que nada será coma fora ata aquel momento, máis malia este feito, eu collo a mensaxe positiva do libro: a idea das segundas oportunidades, das posibilidades de cambio nas nosas vidas. O resultado, ás veces, é positivo. Xa se sabe que quen non arrisca non gaña………..mais tampouco perde.. (unha galega non pode dicir outra cousa….)